cement, hydraulisch bindmiddel

Gevarenaanduidingen (CLP)

H315, H317, H318, H335

Code

Jaarrekening

H315

Causes skin irritation

2.1. Indeling van de stof of het mengsel

2.1.1 Overeenkomstig de Verordening (EG) nr. 1272/2008

Gevarenaanduidingen

Huidirritatie 2 H315 : Veroorzaakt huidirritatie. Ernstig oogletsel / oogirritatie 1 H318 : Veroorzaakt ernstig oogletsel. Toxiciteit voor een specifiek doelorgaan (STOT) - H335 : Kan irritatie van de luchtwegen eenmalige blootstelling, irritatie van de luchtwegen 3 veroorzaken. Skin Sens 1 H317 : kan een allergische huidreactie veroorzaken H318: Veroorzaakt ernstig oogletsel H315: Veroorzaakt huidirritatie H317: Kan een allergische huidreactie veroorzaken H335: Kan irritatie van de ademhalingswegen veroorzaken

2.2 Etiketteringselementen

2.2.1 Overeenkomstig de Verordening (EG) No 1272/2008 (CLP)

Waarschuwing signaalwoord

Gevaar

Voorzorgsmaatregelen

P102: Buiten het bereik van kinderen houden P280: Beschermende handschoenen/beschermende kleding/oogbescherming/gelaatbescherming dragen P305 + P351 + P338 + P310 BIJ CONTACT MET DE OGEN Voorzichtig afspoelen met water gedurende een aantal minuten; contactlenzen verwijderen, indien mogelijk; blijven spoelen. Onmiddellijk een ANTIGIFCENTRUM of een arts raadplegen. P302 + P352 + P333 + P313 BIJ CONTACT MET DE HUID Met veel water en zeep wassen. Bij huidirritatie of uitslag: een arts raadplegen. P261 + P304 + P340 + P312 Inademing van stof/rook/gas/nevel/ damp/spuitnevel vermijden. NA INADEMING het slachtoffer in de frisse lucht brengen en laten rusten in een houding die het ademen vergemakkelijkt. Bij onwel voelen een ANTIGIFCENTRUM of een arts raadplegen. P501: Inhoud/verpakking afvoeren naar een afvalinzamelpunt volgens de geldende regelgeving. Volg de aanbevelingen op van Rubriek 8. Voor het opruimen van droog cement, zie deelrubriek 6.3 . Maatregelen ter voorkoming van brand Niet van toepassing. Maatregelen ter voorkoming van aërosol- en stofvorming Niet samenvegen. Gebruik droge reinigingsmethoden, zoals stofzuigers en extractie onder vacuüm, die geen stofontwikkeling veroorzaken. Milieuvoorzorgsmaatregelen Geen bijzondere maatregelen nodig. 7.1.2 Advies inzake algemene beroepsmatige hygiëne Gebruik en bewaar cement niet in de buurt van voedsel, drank of rookwaren. Draag in een stoffige omgeving een stofmasker en veiligheidsbril. Draag beschermende handschoenen om contact met de huid te voorkomen. Voor meer informatie verwijzen we naar de praktijkrichtlijnen die werden aangenomen in het kader van het akkoord van de sociale dialoog over de bescherming van de gezondheid van de werknemers door de veilige behandeling en het veilige gebruik van kristallijn silica en producten die kristallijn silica bevatten, door de Europese sectorale verenigingen van werknemers en werkgevers, met inbegrip van CEMBUREAU. Deze praktijken voor veilig hanteren kunnen worden geraadpleegd via de volgende link: http://www.nepsi.eu/agreement-good-practice-guide/good-practice-guide.aspx. 7.2. Voorwaarden voor een veilige opslag, met inbegrip van incompatibele producten Bulk cement moet worden opgeslagen in silo`s die waterdicht, droog (minimale interne condensatie), schoon en beschermd zijn tegen vervuiling. Gevaar voor bedelving: Voorkom bedelving of verstikking, ga niet zonder de nodige veiligheidsmaatregelen een afgesloten ruimte binnen (silo, laadruim, bulkwagen of andere opslagcontainers of vaten) waarin cement zit. Cement kan zich ophopen of hechten aan wanden van een afgesloten ruimte, waarna het onverwacht kan losraken, instorten of gaan schuiven.. Verpakte producten moeten koel en droog worden opgeslagen in gesloten verpakking, los van de grond en beschermd tegen overmatige tocht om kwaliteitsverlies te voorkomen. Zakken moeten stabiel worden opgestapeld. Gebruik geen aluminiumcontainers voor de opslag of transport van natte cement(mengsels) omwille van de onverenigbaarheid van de materialen. 7.3. Specifiek eindgebruik Geen extra informatie voor specifiek eindgebruik (zie deelrubriek 1.2). Beheersing van het gehalte oplosbaar chroom Cr(VI) Bij cement dat volgens de voorschriften (zie Rubriek 15) behandeld is met een Cr(VI)-reductiemiddel zal de effectiviteit van het reductiemiddel na verloop van tijd afnemen. Daarom wordt de maximale bewaartijd op cementzakken en/of op vrachtbrieven vermeld. Binnen deze periode blijft het reductiemiddel actief en houdt het middel het gehalte oplosbaar chroom (VI) onder de limiet van 0,0002% (bepaling volgens EN 196-10). Volg de aanwijzingen van de fabrikant met betrekking tot de juiste opslag om de effectiviteit van het toegevoegde reductiemiddel te garanderen. RUBRIEK 8 : Maatregelen ter beheersing van blootstelling/ persoonlijke bescherming 8.1. Controleparameters België - Grenswaarden Blootstelling Aantal keren blootstelling Onderbouwing Portlandcement - stof GWB – E :10 mg/m³ Ademhaling TGG – 8 uur KB 228/04/201 Kristallijne silica's als gevolg GWB – A :1 mg/m³ Ademhaling TGG – 8 uur KB 28/04/2017 van werkprocessen: kwarts en tripoli (alveolaire stof): Kristallijne silica's uit GWB – A :0,05 mg/m³ Ademhaling TGG – 8 uur KB 28/04/2017 werkprocessen: cristobaliet en tridymiet (respirabel stof): Frankrijk - Grenswaarden Blootstelling Aantal keren blootstelling Onderbouwing Stof – in het algemeen GWB – E : 10 mg/m³ Ademhaling TGG – 8 uur Artikel R.4222-10 Stof – in het algemeen GWB – A : 5 mg/m³ Ademhaling TGG – 8 uur Artikel R. 4222-10 RCS gegenereerd door een GWB – : 0,1 mg/m³ Ademhaling TGG – 8 uur Artikel R. 4412-149 of werkproces voor kwarts Occupational Code RCS gegenereerd door een GWB : 0,05 mg/m³ Ademhaling TGG – 8 uur Artikel R. 4412-149 of werkproces voor cristobaliet Occupational Code en tridymiet Duitsland - Grenswaarden Blootstelling Aantal keren blootstelling Onderbouwing Stof – in het algemeen GWB – A : 1,25 Ademhaling TGG – 8 uur TRGS 900 mg/m³ Stof – in het algemeen GWB – E : 10 mg/m³ Ademhaling TGG – 8 uur TRGS 900 RCS gegenereerd door een GWB : 0,05 mg/m³ Ademhaling TGG – 8 uur Beurteilungsmaßstab werkproces nach TRGS 559 Nederlands - Grenswaarden Blootstelling Aantal keren blootstelling Onderbouwing Portlandcement – stof GWB – E :10 mg/m³ Ademhaling TGG – 8 uur Nationale MAC-lijst 2007 (*) (referentie 2 en 3) Oplosbaar chromaat (VI) 2 ppm Aan de huid Korte tijd (acuut) Verordening (EG) Lange tijd (herhaaldelijk) nr.1907/2006 Luxembourg Blootstelling Aantal keren blootstelling Onderbouwing Portlandcement – stof 5 (A) mg/m³ Ademhaling TGG – 8 uur TRGS 900 10 ( E) mg/m³ Oplosbaar chromaat (VI) 2 ppm Aan de huid Korte tijd (acuut) Verordening (EG) Lange tijd (herhaaldelijk) nr.1907/2006 A : alveolar fraction E : inhalable fraction (*) De Nationale MAC-lijst is vanaf 1 januari 2007 vervangen door de lijst Wettelijke Nederlandse Grenswaarden, onderdeel van de wet Arbeidsomstandighedenregeling” (referentie 2 en 3). In deze lijst wordt portlandcement (stof) niet meer genoemd. 8.2. Maatregelen ter beheersing van blootstelling Voor elke individuele PROC kan de gebruiker in onderstaande tabel kiezen tussen optie A) of B), afhankelijk van zijn specifieke situatie. Wanneer deze keuze eenmaal is gemaakt, dient dezelfde optie te worden aangehouden in de tabel van deelrubriek “8.2.2. Individuele beschermingsmaatregelen, zoals persoonlijke beschermingsmiddelen”, kolom “Type ademhalingsbeschermingmiddel”. Enkel de combinaties A) – A) of B) – B) zijn dus mogelijk. 8.2.1 Passende technische maatregelen Maatregelen ter voorkoming van stofvorming en stofverspreiding, bijvoorbeeld ontstoffing, ventilatiesystemen en droge reinigingsmethoden die geen stof doen opwaaien. Gebruik PROC *) Blootstelling Plaatselijke maatregelen Efficiëntie Industriële vervaardiging 2, 3 niet vereist - / samenstelling van 14, 26 A) niet vereist - hydraulische bouwmaterialen of B) generiek lokaal afzuigsysteem 78 % 5, 8b, 9 A) algemene ventilatie 17 % of B) generiek lokaal afzuigsysteem 78 % Industriële toepassing 2 niet vereist - van droge hydraulische 14, 22, 26 A) niet vereist - bouwmaterialen (binnen, buiten) of B) generiek lokaal afzuigsysteem 78 % 5, 8b, 9 A) algemene ventilatie 17 % of B) generiek lokaal afzuigsysteem 78 % van hydraulische week), of Industriële toepassing 7 A) niet vereist - bouwmaterialen onder per B) generiek lokaal afzuigsysteem 78 % de vorm van natte 10, 13, 14 5 ploegen suspensie 2, 5, 8b, 9, niet vereist - Beroepsmatige 2 niet vereist - toepassing van droge 9, 26 ploeg, A) niet vereist - hydraulische bouwmaterialen (binnen, per of buiten) B) generiek lokaal afzuigsysteem 72 % 5, 8a, 8b, min. A) niet vereist - 14 480 of B) geïntegreerd lokaal afzuigsysteem 19 (max. Lokale maatregelen zijn niet toepasbaar; 87 % - werkzaamheden alleen uitvoeren in goed beperkt geventileerde ruimtes of buiten Beroepsmatige 11 A) niet vereist - toepassing van niet of hydraulische is B) generiek lokaal afzuigsysteem 72 % bouwmaterialen onder buiten) 9, 10, 13, Tijdsduur de vorm van natte suspensie (binnen, 2, 5, 8a, 8b, niet vereist - 14, 19 *) PROC zijn geïdentificeerde vormen van gebruik en gedefinieerd in deelrubriek 1.2 8.2.2 Individuele beschermingsmaatregelen, zoals persoonlijke beschermingsmiddelen Algemeen : Voorkom waar mogelijk tijdens de werkzaamheden knielen in verse mortelspecie of betonspecie. Draag geschikte, waterdichte, persoonlijke beschermingsmiddelen wanneer knielen onvermijdelijk is. Eet, drink en rook niet tijdens het werken met cement om contact met de huid of mond te voorkomen. Breng voor aanvang van de werkzaamheden met cement een beschermende huidcrème aan en herhaal dit regelmatig. Direct na het werken met cement of cement bevattende materialen moet men zich wassen of douchen en een huidverzorgende crème gebruiken. Verwijder vervuilde kleding, schoeisel, horloges, enz. en reinig deze grondig voor hergebruik. Bescherming van de ogen/het gezicht Bescherm tijdens het werken met droog of nat cement de ogen met behulp van een goedgekeurde veiligheidsbril of ruimzichtbril volgens EN 166 om contact met de ogen te voorkomen. Bescherming van de huid Gebruik waterdichte, slijtvaste en alkalibestendige beschermhandschoenen (bijv. nitrilgedrenkte katoenen handschoenen met CE-markering) met een binnenvoering van katoen, laarzen, gesloten beschermende kleding met lange mouwen en huidverzorgingsproducten (bijv. barrièrecrèmes) om de huid te beschermen tegen langdurig contact met nat cement. Er moet in het bijzonder op worden gelet dat er geen nat cement in de laarzen terechtkomt. Wat de handschoenen betreft, is uit onderzoek gebleken dat met nitril geïmpregneerde katoenen handschoenen (laagdikte van ca. 0,15 mm) voldoende bescherming bieden gedurende een periode van 480 minuten, onder voorbehoud van normale slijtage die afhankelijk kan zijn van de taak. Vervang beschadigde of gedrenkte handschoenen altijd onmiddellijk. Zorg dat u altijd reservehandschoenen bij de hand hebt. In sommige omstandigheden, zoals bij het leggen van beton of dekvloer, zijn waterdichte broeken of kniebeschermers nodig. Bescherming van de ademhalingswegen Draag een geschikte bescherming voor de ademhalingswegen bij een verwachte blootstelling aan stofconcentraties boven de grenswaarden. Deze bescherming moet worden aangepast aan de stofconcentratie en in overeenstemming zijn met de van toepassing zijnde EN norm (bijvoorbeeld EN 149) of nationale normen. Thermische gevaren Niet van toepassing Blootstelling Type ademhalings- ABM doelmatigheid Gebruik PROC *) beschermingmiddel (ABM) toegekende protectiefactor (TPF) Industriële 2, 3 niet vereist - vervaardiging / 14, 26 A) FFP1 TPF = 4 samenstelling van hydraulische of bouwmaterialen B) niet vereist - 5, 8b, 9 A) FFP2 TPF = 10 of B) FFP1 TPF = 4 Industriële toepassing 2 niet vereist - van droge hydraulische 14, 22, 26 A) FFP1 TPF = 4 bouwmaterialen (binnen, buiten) of B) niet vereist - 5, 8b, 9 A) FFP2 TPF = 10 of B) FFP1 TPF = 4 Industriële toepassing 7 A) FFP1 bouwmaterialen onder TPF = 4 week) van hydraulische of de vorm van natte B) niet vereist - per suspensie 10, 13, 14 ploegen 2, 5, 8b, 9, niet vereist - 5 Beroepsmatige 2 ploeg, FFP1 TPF = 4 toepassing van droge 9, 26 A) FFP2 TPF = 10 hydraulische per bouwmaterialen of (binnen, buiten) min. B) FFP1 TPF = 4 5, 8a, 8b, 14 480 A) FFP3 TPF = 20 (max. of B) FFP1 TPF = 4 19 FFP2 TPF = 10 Beroepsmatige 11 gelimiteerd A) FFP2 TPF = 10 toepassing van of hydraulische niet B) FFP1 TPF = 4 bouwmaterialen onder is de vorm van natte 14, 19 Tijdsduur suspensie (binnen, 2, 5, 8a, 8b, niet vereist - buiten) 9, 10, 13, *) PROC zijn beschreven en gedefinieerd in deelrubriek 1.2 Voor elke individuele PROC, moet de gebruiker optie A) of B) uit de bovenstaande tabel kiezen, in overeenstemming met hetgeen gekozen werd in deelrubriek “8.2.1 Passende technische maatregelen”- kolom “Plaatselijke maatregelen”. Een overzicht van de doelmatigheid (TPF) van de verschillende types ademhalingsbescherming-middelen (ABM) (volgens EN 529) is te vinden in een overzicht van MEASE (referentie 16). Een ABM zoals hierboven beschreven zal enkel gedragen worden als tegelijkertijd de volgende principes toegepast worden: de werkduur (te vergelijken met de "duur van blootstelling" hierboven) zal rekening houden met de bijkomende fysiologische belasting voor de werknemer ten gevolge van de ademhalingsweerstand en de massa van het ABM zelf en ten gevolge van de verhoogde thermische belasting door het insluiten van het hoofd. Bovendien moet rekening gehouden worden met de verminderde bekwaamheid om werktuigen te gebruiken en te communiceren bij het dragen van ABM. Omwille van bovenstaande redenen, moet de werknemer (i) gezond zijn (vooral met betrekking tot medische problemen die het gebruik van ABM kunnen beïnvloeden), (ii) geschikte gezichtseigenschappen hebben die lekken tussen gezicht en masker beperken (gezichtsbeharing en littekens). De bovenstaande apparaten die steunen op een nauwe aansluiting met het gezicht, zullen niet de gewenste bescherming bieden tenzij ze de contouren van het gezicht voldoende en veilig volgen. De werkgever en zelfstandige werkers hebben de wettelijke verantwoordelijkheid voor het verstrekken van beschermende ademhalingsmiddelen, hun onderhoud en het toezicht op hun correct gebruik op de werkplaats. Daarom moeten ze een passend beleid bepalen en documenteren met betrekking tot een programma voor beschermende ademhalingsmiddelen, met inbegrip van een opleiding van de werknemers. 8.2.3 Beheersing van milieublootstelling Lucht : de beheersing van de milieublootstelling in verband met de emissie van cementdeeltjes in de lucht moet in overeenstemming zijn met de beschikbare technologie en met de geldende reglementen voor de emissie van gewone stofdeeltjes. Water : geen cement lozen in rioleringen of in watermassa’s om hoge pH-waarden te vermijden. Boven een pH van 9 zijn negatieve ecotoxicologische invloeden mogelijk. Bodem en terrestrisch milieu: er zijn geen bijzondere beheersingsmaatregelen nodig voor de blootstelling van het terrestrisch milieu. RUBRIEK 9 : Fysische en chemische eigenschappen 9.1. Informatie over fysische en chemische basiseigenschappen Deze informatie geldt voor het mengsel als geheel. a) Fysieke toestand: Droog cement is een fijngemalen vast anorganisch materiaal. b) Kleur: Grijs of wit poeder (droog cement) c) Geur: Geurloos d) Smeltpunt / vriespunt: Smeltpunt > 1 250 °C e) Kookpunt of beginkookpunt en kooktraject: Niet van toepassing zoals onder normale atmosferische omstandigheden, smeltpunt >1 250°C f) Brandbaarheid (vast, gas): Niet van toepassing zoals een vaste stof die onbrandbaar is en geen brand veroorzaakt of bijdraagt tot brand door wrijving. g) Boven/ondergrenzen voor explosieven: Niet van toepassing, omdat het geen brandbaar gas is. h) Flitspunt: Niet van toepassing omdat het geen vloeistof is i) Zelfontbrandingstemperatuur: Niet van toepassing (geen pyrofore werking - geen organo-metaal-, organo- metalloïde- of organo-fosfine bindingen of derivaten daarvan, en geen ander pyrofoor bestanddeel in de

Extra informatie

Huidcontact met nat cement, beton- of mortelspecie, kan irritaties, dermatitis of ernstige huidletsels veroorzaken. Kan schade veroorzaken aan producten vervaardigd uit aluminium of andere niet-edele metalen.

2.3 Andere gevaren

Cement voldoet niet aan de criteria voor PBT of zPzB volgens bijlage XIII van de REACH-verordening (EG) nr. 1907/2006. Het product bevat een reductiemiddel om het chroom(VI)-niveau te verlagen. Hierdoor is het gehalte aan oplosbaar chroom (VI) minder dan 2 ppm (ten opzichte van het droog cementgewicht). Als de opslagcondities niet geschikt zijn of als de opslagperiode wordt overschreden, kan de effectiviteit van het reductiemiddel afnemen en kan het product een allergische huidreactie veroorzaken (gevarenaanduiding H317 of EUH203). In het geval van atopische dispositie (allergie van het type onmiddellijke overgevoeligheidstype, IgE-afhankelijk) is er geen grenswaarde voor de reactogene drempelwaarde. Daarom wordt de eindgebruiker geadviseerd na te gaan of hij/zij dergelijke atopische dispositie ondervindt en elk contact te stoppen in geval van een onmiddellijke reactie. In ieder geval is het dragen van persoonlijke beschermingsmiddelen tijdens de behandeling een voorwaarde. RUBRIEK 3 : Samenstelling en informatie over de bestanddelen 3.2. Mengsels Stoffen die een risico opleveren voor de gezondheid of voor het milieu: Stof Portland-cementklinker Ovenstof afkomstig van de productie van Portlandcementklinker EINECS 266-043-4 270-659-9 CAS 65997-15-1 68475-76-3 Registratienummer Niet van toepassing (zie rubriek 15.1) 01-211948-6767-17-XXXX Concentratiebereik (in % m/m) 5 – 100 0 – 5 Indeling volgens Verordening (EG) Gevaren-aanduiding Gevaren-aanduiding nr 1272/2008 (CLP) klasse en klasse en categorie Skin Irrit. 2 H315: Veroorzaakt Skin Irrit. 2 H315: Veroorzaakt huidirritatie Eye Dam. 1 H318: Veroorzaakt Eye Dam. 1 H318: Veroorzaakt ernstig oogletsel STOT SE : 3 H335: Kan irritatie van STOT SE : 3 H335: Kan irritatie van de ademhalings- de ademhalings- wegen veroorzaken Skin Sens 1 H317: Kan een Skin Sens 1 H317: Kan een allergische huidreactie veroorzaken RUBRIEK 4: Eerstehulpmaatregelen 4.1. Beschrijving van de eerstehulpmaatregelen Algemeen Personen die eerste hulp verlenen hoeven geen speciale beschermende kleding te dragen. Maar ze moeten aanrakingen met vochtig cement of vochtige cementhoudende mengsels zo mogelijk vermijden. In geval van contact met de ogen Wrijf niet in de ogen, hierdoor kan extra beschadiging aan het hoornvlies ontstaan. Verwijder eventueel contactlenzen en buig het hoofd in de richting van het aangetaste oog. Spoel de wijd geopende ogen onmiddellijk met grote hoeveelheden water gedurende tenminste 20 minuten om alle deeltjes te verwijderen. Vermijd om deeltjes in het niet-aangetaste oog te spoelen. Gebruik indien mogelijk isotonisch water (0,9% NaCI). Raadpleeg altijd de arbeidsarts of een oogarts. In geval van contact met de huid Droog cement: droog verwijderen en daarna overvloedig met water naspoelen. Vochtig cement: was de huid met veel water. Verwijder vervuilde kleding, schoenen, horloges enz. Reinig deze grondig voor hergebruik. Raadpleeg bij huidirritatie of -letsel een arts. In geval van inademing Breng het slachtoffer in de frisse lucht. Stof in keel en neus moet spontaan verdwijnen. Raadpleeg een arts bij blijvende irritatie, als de irritatie zich later ontwikkelt of als het ongemak, hoesten of andere symptomen blijven duren. In geval van inslikken Geen braken opwekken. Spoel, als het slachtoffer bij bewustzijn is, de mond met water en laat hem veel water drinken. Neem onmiddellijk contact op met een arts of het Antigifcentrum. 4.2. Belangrijkste acute en uitgestelde symptomen en effecten Ogen: Contact van de ogen met cement (droog of vochtig) kan ernstig en mogelijk onherstelbaar oogletsel veroorzaken. Huid: Cement kan door aanhoudend contact een irriterende reactie op vochtige huid (door zweten of luchtvochtigheid) veroorzaken. Na herhaald contact kan het allergische letsels (dermatitis onder de vorm van eczeem) veroorzaken. Langdurig huidcontact met nat cement of betonspecie kan huidirritaties, dermatitis of ernstig huidletsel veroorzaken doordat zich dit ontwikkelt zonder beleving van pijn (bijvoorbeeld door geknield in de betonspecie te werken zelfs gekleed in lange broek), Zie voor verdere informatie referentie (1). Inademing: Herhaaldelijk inademen van cementstof gedurende een lange periode verhoogt het risico van het ontstaan van longaandoeningen. Milieu: Bij normale toepassing is cement niet gevaarlijk voor het milieu. 4.3. Vermelding van de vereiste onmiddellijke medische verzorging en speciale behandeling Dit VIB meenemen bij de consultatie van een arts. RUBRIEK 5 : Brandbestrijdingsmaatregelen 5.1. Blusmiddelen Cement is niet ontvlambaar. 5.2. Speciale gevaren die door het mengsel worden veroorzaakt Cement is niet explosief en niet ontvlambaar en zal de verbranding van andere materialen niet bevorderen noch onderhouden. 5.3. Advies voor brandweerlieden Cement vormt geen bijzonder gevaar in geval van brand. Brandweerlieden hoeven geen speciale beschermingsmiddelen te dragen. RUBRIEK 6 : Maatregelen bij het accidenteel vrijkomen van het mengsel 6.1. Persoonlijke voorzorgsmaatregelen, beschermende uitrusting en noodprocedures 6.1.1 Voor andere personen dan de hulpdiensten Draag de beschermingsuitrusting als beschreven in Rubriek 8 en volg de aanwijzingen voor een veilige omgang zoals beschreven in Rubriek 7. 6.1.2 Voor de hulpdiensten Een noodprocedure is niet vereist. Niettemin is ademhalingsbescherming noodzakelijk bij blootstelling aan verhoogde stofconcentraties. 6.2. Milieuvoorzorgsmaatregelen Cement niet lozen in de riolering, afvoersystemen of in oppervlaktewater (rivieren, beken, meren e.d.) 6.3. Insluitings- en reinigingsmethoden en -materiaal Ruim het gemorste materiaal op, bij voorkeur in droge vorm. Droog cement Gebruik schoonmaakmethodes die stofvorming voorkomen, zoals stofzuigers [industriële draagbare apparaten, voorzien van fijnstoffilters (EPA en HEPA-filter, EN 1822-1) of gelijkwaardige technieken]. Reinig nooit met perslucht. Of ruim het stof op met een dweil, een natte bezem of door af te spuiten (fijn verneveld om te voorkomen dat er stof in de lucht komt) en verwijder de slurry. Wanneer dit niet mogelijk is, vermengen met water en de slurry verwijderen (zie nat cement). Wanneer nat opruimen of stofzuigen niet mogelijk is en alleen met bezems geveegd kan worden, moeten werknemers geschikte persoonlijke beschermingsmiddelen dragen en voorkomen dat er stofvorming optreedt. Vermijd het inademen van en huidcontact met cement. Verzamel het gemorste materiaal in een afvalcontainer. Laat het materiaal voor afvoer met wat water verharden, zoals beschreven in Rubriek 13. Nat cement Ruim het nat cement op en verzamel het in een afvalcontainer. Laat het materiaal drogen en verharden vooraleer het af te voeren zoals beschreven in Rubriek 13. 6.4. Verwijzing naar andere rubrieken Zie Rubrieken 8 en 13 voor verdere details. RUBRIEK 7 : Hantering en opslag 7.1. Voorzorgsmaatregelen voor het veilig hanteren van het mengsel Voor meer informatie verwijzen we naar de praktijkrichtlijnen die werden aangenomen in het kader van het Akkoord van de Sociale Dialoog over de Bescherming van de Gezondheid van de Werknemers door middel van het Goed Behandelen en Gebruik van Kristallijn Silica en Producten die het bevatten, door de Europese sectoriële verenigingen van Werknemers en Werkgevers, waaronder CEMBUREAU. Deze veilige hantering is te vinden via de volgende link: http://www.nepsi.eu/agreement-good-practice-guide/good-practice-guide.aspx.